Республиканы айнытыр онгларын толуракъ хайырланыргъа кереклиси чертилип айтылгъанды

Бу кюнледе Къабарты-Малкъаргъа РФ-ни Правительствосуну Председателини орунбасары – РФ-ни Президентини Узакъ  Восток федерал округда толу эркинликли келечиси Юрий Трутнев келгенди. Ол КъМР-ни Башчысы Казбек Коков бла бирге Элбрус курортда болум бла шагъырейленнгенди эмда талай производстволагъа къарагъанды.

Минги тауну тийресинде болгъан кезиуде Юрий Трутнев анда тау лыжалада учханлагъа бар онгла берген ара къурап, аты битеу дуниягъа айтылгъан аллай курорт этерге кереклисин: «Келир тёлюлени аллында ол бизни борчубузду», - деп чертгенди.
Курортну айнытыу проектде анда жашагъанланы сейирлерин эм башына салыргъа, алагъа эмда саулай регионнга жангы онгла къураргъа кереклисин да белгилегенди вице-премьер. «Мындагъы адамла курортну айнытыу алагъа да магъаналы болгъанын, аны хайыры бла анда жангы ишчи жерле ачыллыгъын, туристле алагъа ахча келтирликлерин ангылап, анга себеплик этмеселе, бизни да бу жаны бла къолубуздан абери келлик тюйюлдю», - дегенди Юрий Трутнев.
Тийрени айнытыу планын жарашдыргъанда, аны туризм жаны бла файдалыгъын, табийгъатны ариулугъун аяргъа кереклисин да эсге алыргъа керекди. Вице-премьер оюм этгенича, анда къалай болса да деп къурулуш бардырыргъа жарамайды.
- Деменгили Минги тау бизни къыралда хар кимни да байлыгъы, халкъла аралы курорт болургъа тийишлиди. Къыралны башчылары салгъан борчла, курортну айнытыу жолла бизге мында айтхылы туризм ара къураргъа онг берликдиле. Ол а туристлени саны эмда бюджетге тёлеулени кёбейиригиди, республикада жашагъанланы къолайлыкълары игилениригиди, - деп къошханды Казбек Коков.
Ызы бла делегация Бахсан шахарны къатында ишлене тургъан, кеси да жети мингден артыкъ тонна тахта кёгетлени эмда жемишлени сууукъда жангылай тутхан объектде болгъандыла. Бу проектни «Агрохолод» предприятие бардырады. Аны багъасы 578 миллион сом болады. Ахчаны экиден бирин Шимал Кавказны айнытыу  Корпорация бергенди, жюз миллион сомну предприятие кеси къошханды, къалгъанын а аны башчылары кредитге алгъандыла. Вице-премьер объект къачан ишлеп башларыгъыны, анга этилген къоранчланы эмда башха энчиликлерини юсюнден къысха соргъанды. Республикада быллай инфраструктура бек изленнгенин а КъМР-ни эл мюлк министри Хасан Сижажев чертгенди.
-Бюгюнлюкде Къабарты-Малкъарда быллай 31 объект барды. Аланы барына да 210 минг тонна продукция сыйынады. Быйылгъы жылны ахырына дери аланы санына энтта да отуз минг тонна продукция асыраргъа жараулу сегиз объект къошуллукъду, - дегенди ол.

Юрий Трутнев дагъыда тахта кёгетлени эмда жемишлени ташыргъа деп этилген уллу пластмасс ящикле эмда башха керекле чыгъарыучу «СтройМаш» предприятияда, сора дагъыда терк айныгъан терек бахчала къурагъанда изленнген бетон чыпынла чыгъаргъан «СадСервис» компанияда болгъанды. Биринчисини Бахсанны бла Чегемни арасында орналгъан заводунда бир жылгъа быллай 180 минг контейнер чыгъарыргъа онгу барды. Аны цехинде Австриядан келтирилген оборудование ишлейди.
Ызы бла, вице-премьер да къатышып, Нальчикде Къабарты-Малкъарны социал-экономика жаны бла айныууна жораланнган кенгеш бардырылгъанды. Анда экономикагъа себеплик этиуню, инвесторланы чакъырыуну, шёндюгю эмда жангы инвестиция проектлени тамамлауну юсюнден сёлешгендиле.
«Къабарты-Малкъар Республика коронавирус инфекция жайылгъан кезиуде экономиканы айнытыргъа къолундан келген талай регионланы санындады», - дегенди Юрий Трутнев. Быйылны биринчи жарымында мында промышленность производствону индекси 20,8 процентге кёбейгенди. Россейде бирси субъектлери бла тенглешдирип айтханда, ёсюм жаны бла ол ючюнчю жерни кёргюзтеди.
Правительствону председателини орунбасары, КъМР-де инвестициялы проектле къалай бардырылгъанлары бла шагъырейленип, инвесторлагъа къыралны жанындан себеплик этиу жаны бла ачыкъ схема къураргъа эмда ахчаны льгота халда асламыракъ берир амал табаргъа кереклисин белгилегенди. Проектлени финансла бла толуракъ жалчытырча Юрий Трутнев Россейни тюзюнлей инвестицияла этиу, Узакъдагъы Востокну эмда Арктиканы айнытыу фондлары бла шагъырей болургъа чакъыргъанды.
Вице-премьер айтханнга кёре, бу институтланы хайыры бла бизнесге бериллик кредитлени процент ставкаларын азайтыргъа умут этиледи. Аны юсюне дагъыда аллай тёлеулени субсидияла бла жабаргъа онг барды.
Кенгешде Зольск, Черек, Чегем районлада эмда Нальчикде туризм-рекреация кластерле къурау жаны бла инвестициялы проектлени юсюнден да сёлешгендиле. Аладан бири «Атажукинский парк» дегениди. Жыйылыуда айтылгъаныча, шёндю санатор-курорт комплексни аслам кесеги тозурапды. Аны хатасындан конкуренциягъа чыдамлы жумушла берир амал жокъду. Бу сферада инвесторлагъа къырал-иели партнёрлукъ амал берип, комплексни алай аякъландырыргъа умут барды.

Улбашланы Мурат.

Свежие номера газет Заман